Doğudan çandır, kuzeyinden Sarıkaya ne Yozgat, batıdan yeni fakılı, kozaklı (Nevşehir) güneyinden ise, kayseri felehiye ile çevrilidir. Yüzölçümü 2129 km dir. Deniz seviyesinde yüksekliği 1050 m dir.bir ova üzerinde kurulmuştur. İlçemiz kayseri-ankara demir yolunun yenifakılı istasyonuna 23 km lik kara yolu ile bağlıdır.
Oluşumu: İlçemiz boğazlıyan içanadolu bölgesi ile üst eosen-oligesen’de karalaşmasını bitirmiştir. Bu zaman su yüzüne çıkan genç oluşmalar, başta Kırşehir olmak üzere eski kütleleri sararak onları ara kütlesi biçimine getirmiştir. III.Jeolojik devir sonuna değin aşağının yontuk düz durumuna gelen bölge, son büyük yer kabuğu hareketleri yayılması bürtün olarak yükselmiştir. Türkiyenin kenarları çok yükselip, ortası az yükseldiği için bölge kenarlara göre aşağıda kalmıştır.
Bu harekeler sırasında yeryüzünetaşan mağma, bölgeyi geniş bir biçimde etkisi altına almıştır. İçanadolu ile birlikte ilçemizin
Büyük bir bölümü Erciyes volkanlarının etkisinde kalmıştır. Çevremizde platolar ile kalın tüf geniş yer kaplar.
Genel Özellikler: bozok platosu üzerinde yer alan Boğazlıyanda doğudan gelen Kozan özü kuzeyinden gelen Karacali özü ve güneydoğusunda Karakoç özü yer alır. İlçe sınırları içinde bulunan Uzunlu barajı Kozan özü üzerine kurulmuştur. Sulama amaçlıdır Uzunlu barajının suları ile yaklaşık 80.000 dekar arazi sulanmaktadır.
İlçemiz arazisinde düzlük ve dalgalı düzlükler geniş yer tutar.bu nedenle büyük tarım olanaklarına sahiptir. Engebeli araziler daha çok ilçe sınırlarının kenarlarında yer kaplar.
Boğazlıayn ilçesi kuzey batısında 1089 m yükseltisindeki 3 huriye köyü. Daha ortada Eğri tepeleri Güneydoğusunda 1369 m Kekliçek Dağları ile engebelinmiştir. Doğudan batıya Kurşunlu ve Nohutlu yükseltileri arazilerin düzlüğünü bozucu görünüşlerdedir. Yine kuzeyde 1683 metre yükseltisindeki Yazır Dağı yer alır. Akdağların uzantısı durumundaki Çaldağı 1750 m ile en yüksek yerdir. Boğazlıayn ve çevresinde karasal iklim görülür. Ancak ilçemiz ovada kurulu ve çevrenin açık olması yüzünden rüzgarlar daha etkilidir. Bu rüzgarlar hem kışın soğuk yapar, hemde tarım arazileri ve bitkileri için zararlıdır. Kış mevsimleri uzun ve soğuk kar yağışlı, yaz mevsimleri sıcak ve kurak, buharlaşma fazladır. Genellikle ilkbahar mevsimi yağışlıdır. Yaz mevsiminde oldukça düşük kış mevsiminde yüksek basınçlar etkisini sürdürür. Dolulu ve sisli günler fazladır. Sıcaklıklılar arasındaki fark büyük olur. Karasal iklimlerde olduğu gibi, doğal bitki örtüsünde Bozkır bitki örtüsü hakimdir. Dağların üzeri çıplak olup ağaç toplulukları gelişmemiştir. Dere ve çay kenarlarında söğüt ve kavak türü ağaç toplulukları görülür.
Boğazlıyan ovası ilçenin Kuzeybatısında yer alır. Bölgeye göre çukurda kalmamıştır. Doğu-batı istikametinde uzunluğu 7 km, genişliği 6kmdir. Ovanın ortasından Boğazlıyan Çayı(kozan özü) ve kolları geçer. Ovanın büyük bir bölümünü sular. Ayrıca vadi tabanlarında irili ufaklı küçük düzlükler vardır. Boğazlıyan ovası oldukça verimlidir. Genellikle pancar, buğday ve arpa tarımı geniş yer tutar.
Akarsular
Kozan özü:Çayıralan, çandır Uzunlu, Güveçli, Çalapverdi ve Boğazlıyan’dan geçerek cavlak kaplıcası suyu ile karışarak, karacali ve karakoç özü şle birleşerek yenifakılı istikametine akar ve kızılırmakın büyük koıllarından olan delice çayına dökülür.
Karakoç özü:Felahiye sınırlarından doğar yazıkışla oğulcuk karakoç boğazlıyanın güneyinden geçerek cavlak yakınlarında kozan özü ile birleşir.
Karacali özü:yapalak yoğunhisardan geçerek boğazlıyanın kuzeyinden geçer ve cavlak yakınlarında kozan özü ile birleşir.
.JPG)
